دکتر علیرضا نادری
  سلام، به حساب کاربری خود وارد شوید و یا ثبت نام کنید
 

عدسی های عینک Eyeglass Lenses

به طور کلی عدسی های عینک به دو گروه شیشه ای و پلاستیکی تقسیم می شوند. اگر چه در طول دهه های گذشته مواد گوناگونی در ساخت عدسی های عینک به کار گرفته شده است؛ تنوع این مواد هم چنان رو به گسترش است.

عدسی های شیشه ای

ماده ای که به طور سنتی جهت عدسی های عینک استفاده می شود، شیشه است و یکی از رایج ترین آنها شیشه (Crown) می باشد. عدسی های شیشه ای که قدمت بیشتری دارند، غالباً دوام بیشتری نسبت به عدسی های پلاستیکی دارند، زیرا بر خلاف عدسی های پلاستیکی دیرتر خش بر می دارند، ولی عدسی های شیشه ای زودتر می شکنند و این امر می تواند برای چشم بسیار خطرناک باشد. مزایای عدسی های شیشه ای دو مورد است:

1. شیشه نسبت به ایجاد خش مقاوم است و به راحتی تحت تاثیر عوامل محیطی قرار نمی گیرد.

2. چون ضریب شکست بالاتری دارند، نازکترند.

عدسی های پلاستیکی

حسن عدسی های پلاستیکی، امکان ایجاد پوشش های مختلف ضد بخار، ضد انعکاس، جاذب پرتوهای ماوراء بنفش، جاذب پرتوهای مادون قرمز، ضد خش و ... می باشد که این پوشش ها باعث افزایش ایمنی چشم ها و بهبود عملکرد بینایی خواهد شد. نوع خاصی از انواع عدسی های پلاستیکی عدسی های پلی کربنات هستند که مقاومت زیادی در برابر ضربه و شکستگی دارند، لذا به عنوان عینک ایمنی در برخی مشاغل و یک عینک مطمئن در ورزشکاران محسوب می شوند.

1. وزن این عدسی ها نصف عدسی های شیشه ای است. 2. خش پذیر هستند و بهتر است با پوشش ضدخش مورد استفاده قرار بگیرند. 3. مقاوم به ضربه هستند و خطر شکستگی و صدمه چشمی ندارند. 4. بخار گرفتن در جابجایی بین هوای سردوگرم در آنها کمتر از عدسی های شیشه ای است، مثلا برای یک قصاب که در بین یخچال و بیرون جابجا می شود، مناسب تر است. 5. مواد چسبنده (به عنوان مثال تراشه های آهن در جوشکاری) حفره ای روی عدسی پلاستیکی ایجاد نمی کنند، در حالیکه در عدسی شیشه ای این مشکل وجود دارد.

عدسی های فشرده

گاهی عدسی های پلاستیکی و شیشه ای ضریب شکست بیشتری نسبت به حالت معمول داشته و این امر باعث کاهش ضخامت عدسی برای یک نمره معین خواهد شد. به این عدسی ها، عدسی های فشرده گفته می شود.

عدسی های فشرده به خاطر ضریب شکست بالاتر، بویژه در بیماران با نزدیک بینی شدید بکار میروند، زیرا سبب کاسته شدن ضخامت لبه ها شده ، از نظر زیبایی برای بیماران قابل قبول تر هستند. البته این مزیت ، توأم با شماری از عیب هاست از جمله این که این عینک معمولا وزن بیشتری از عینک های با ضریب شکست معمولی دارند و دیگر این که عینک ها مختصری به رنگ زرد دیده می شوند که قابل از بین بردن نیست.

فیلم عینک با عدسی های فشرده Hi index eyglass Lenses Video

عدسی های پلی کربنات

این عدسی ها در سالهای 1970 برای مقاصد فضا هوا بکار می رفتند و اخیرا برای لبه های کلاه ایمنی فضانوردان و پنجره ماهواره ها استفاده می شوند. به علت سبکی و مقاومت در برابر ضربه، استفاده از عدسی های پلی کربنات برای عدسی های عینک از اوایل سالهای 1980 شروع شد.

پس از آن، عدسی های پلی کربنات به عنوان عدسی استاندارد در عینک های ایمنی، عینک های ورزشی و عینک های اطفال بکار رفتند. از آنجاییکه این عدسی ها نسبت به عدسی های پلاستیکی معمولی شانس کمتر برای شکستن دارند، برای عینک های بدون فریم که عدسی با سوراخی به دسته عینک پیچ می شود، عدسی های پلی کربنات انتخاب مناسبی هستند.

زمانیکه دلواپس ایمنی چشم ها هستیم،  معمولاعدسی های پلی کربنات بهترین انتخاب برای عینک های طبی، آفتابی و ورزشی است.

عدسی های پلی کربنات نسبت به عدسی های پلاستیکی معمولی بازکتر و سبکتر هستند. همچنین در برابر اشعه مضر ماوراء بنفش نور خورشید 100% محافظت دارند و در مقایسه با عدسی های شیشه ای یا پلاستیکی در مقابل ضربه ده برابر مقاومترند.

ترکیبی از سبکی، محافظت در برابر اشعه ماوراء بنفش و مقاومت در برابر ضربه این عدسی ها را تبدیل به انتخابی عالی برای عینک کودکان و عینک های ایمنی می کند.

اگر بر روی عدسی های پلی کربنات پوشش آنتی رفلکس به کار رود، وضوح دید بهتری خواهند داشت. پوشش آنتی رفلکس انعکاس های نوری مزاحم  به خصوص موقع رانندگی شبانه و نور کم  و سایر موقعیت هایی که پخش نور زیاد است را حذف کرده و باعث دید بهتر می شود.

فیلم عدسی های پلی کربنات Polycarbonate Eyeglass levses video

عدسی های فتوکرومیک

در گذشته عدسی های فتو کرومیک فقط از جنس شیشه ساخته می شدند، اما امروزه عدسی های فتوکرومیک پلاستیکی هم در بازار موجود می باشد. بنابراین عدسی های پلاستیکی و شیشه ای می توانند از انواع فوتوکرومیک باشند. این نوع از عدسی ها د مقابل نور شدید (به ویژه طول موج های کوتاه نور) تغییر رنگ داده و به رنگ های خاکستری و قهوه ای با تیرگی های متفاوت تبدیل خواهند شد. کاهش شدت نور باعث تغییر رنگ عدسی به حالت اولیه می شود.

عینک فتوکرومیک نمی توند بطور کامل جایگزین عینک آفتابی شود، چون ممکن است تیرگی آن در نور شدید برای حفاظت از چشم ها کافی نباشد، اما به عنوان یک عینک عادی برای افراد فعالی که مکرراً در محیط های روشن و محیط سربسته رفت و آمد می کنند، کارایی خوبی دارد. تغییر درجه حرارت می تواند شدت تیرگی عدسی فتوکرومیک را تغییر دهد. هرچه هوا سردتر باشد، عینک تیره تر و هرچه هوا گرمتر باشد، عینک روشن تر خواهد بود. لذا استفاده از این عدسی ها در شرایط آب و هوایی بسیار سرد توصیه نمی شود، زیرا سرما میزان عبور نور از این عدسی ها را تا حد صفر کاهش میدهد. از آنجا که روشن شدن کامل عدسی فتوکرومیک چند دقیقه طول می کشد، استفاده از آن برای افراد مسن و هنگام رانندگی در شب توصیه نمیشود. عدسی های فتوکرومیک به مرور زمان کهنه می شوند و توانایی روشن شدن را از دست میدهند ، استفاده از عینک فتوکرومیک کهنه در زمان رانندگی شبانه می تواند خطرآفرین باشد.

فیلم عینک های با عدسی فوتوکرومیک Photochromic Lenses video

عدسی با پوشش آنتی رفلکس

پوشش آنتی رفلکس یک لایه نازک شفاف است که روی سطح عدسی قرار می گیرد و میزان بازتابش نور را از سطح عدسی کاهش میدهد، در نتیجه نوری که قرار بوده بازتابش پیدا کند، از عدسی عبور کرده به چشم می رسد، این خاصیت منجر به افزایش راحتی و بهبود قابل توجه دید فرد می شود.

توجه داشته باشید که تمیز نگه داشتن عینکی که پوشش آنتی رفلکس دارد، مشکل تر از عینک بدون پوشش است. ضمناً پوشش آنتی رفلکس به آسانی خش بر میدارد و لازم است حتماً یک پوشش ضد خش روی آن استفاده شود. شیشه معمولی عینک در حالت عادی 92 درصد نور را عبور میدهد و حدود 8 درصد نور را بازمی تاباند، استفاده از یک پوشش آنتی رفلکس میزان بازتابش نور را به 2 درصد کاهش داد، میزان عبور نور را به 98 درصد می رساند. اگر به جای پوشش یک لایه، از پوشش آنتی رفلکس چند لایه استفاده شود، میزان عبور نور به بیش از 99 درصد می رسد، این 6 تا 7 درصد افزایش نور عبوری به خصوص در افراد مسن، در موقع رانندگی شبانه می تواند عملکرد بینایی را تا حدزیادی بهبود بخشد.

حذف تصاویر هاله دار بخصوص هنگام رانندگی درشب از مزایای دیگر این پوشش است. پوشش آنتی رفلکس سبب می شود که عدسی ضخیم، نازکتر به نظر برسد و لذا استفاده از آن در عدسی های با قدرت بالا توصیه می شود.

فیلم عینک با عدسی آنتی رفلکس   Antireflx lens Eyeglass

عدسی با پوشش ضدخش

عدسی های شیشه ای سختی خوبی دارند و به راحتی خراشیده نمی شوند، اما عدسی های پلاستیکی نرم ترند و به راحتی خش برمیدارند، بهمین دلیل پوشش های خاصی ابداع شده که روی سطح عدسی های پلاستیکی قرار می گیرد و مقاومت آن را در برابر خراشیدگی افزایش میدهد. پوشش های ضدخش به حرارت حساسند و در گرما خاصیت خود را ازدست میدهند، از قرار دادن این عینک ها در محیط های خیلی گرم باید پرهیز نمود.

عدسی های آسفریک

به نوع دیگری از عدسی ها که در انحنای سطوح آن برای ایجاد شرایط انکساری بهتر و خطاهای اپتیکی کمتر تغییراتی اعمال شده، عدسی های آسفریک (غیر کروی) گفته می شود. این تغییرات در انحناهای عدسی موجب کاهش خطاهای عدسی، نازک تر شدن آن و طبعاً سبک تر بودن آن خواهد شد. نتیجه کاربرد این عدسی ها ایجاد کیفیت بهتر دید خواهد بود. در افراد دچار پیر چشمی و یا برخی از اختلالات چشمی کودکان و یا نوجوانان از عدسی های ویژه دو کانونی یا چند کانونی و یا عدسی های تدریجی استفاده می شود. این عدسی ها باعث خواهند شد که محدوده دید فرد در فواصل گوناگون به نحو چشم گیری بهبود یابد.

عدسی های پلاریزه

زمانیکه درخشش نور خورشید چشممان را می زند، لحظاتی شکوه و زیبایی خورشید را فراموش می کنیم. تابش خیره کننده و مستقیم نور شدید خورشید به چشم آزار دهنده و بالقوه خطرناک است. نور ساطع شده از سطوح ناصاف معمولا پخش می شود. اما اگر سطوح بازتابی  مثلاُ آب راکد و یا سطح صیقلی فلزات صاف باشند، نور با زاویه مستقیم به چشم بازتاب پیدا می کند. این حالت باعث خیرگی glare می شود.

خوشبختانه اکثر عینک های آفتابی امروزی – چه آنهایی که با تجویز پزشک تهیه شده باشند و چه بدون تجویز پزشک – با تکنیک پولاریزاسیون طوری طوری ور را تعدیل می کنند که باعث کاهش خیرگی و بهبود بینایی و ایمنی در نور خورشید می شوند.

نحوه عملکرد عدسی های پولاریزه چگونه  است؟

در عدسی های پولاریزه ماده شیمیایی خاصی به کار رفته که نور را فیلتر می کنند. این مولکولهای شیمیایی روی عدسی را طوری پوشش میدهند که به طور اختصاصی مانع عبور بعضی از طول موج های نور می شوند. فرض کنید جلوی یک پنجره پرده کرکره آویزان کرده باشیم. در این حالت فقط نوری که از شکاف پره های پرده عبور می کند، قابل رویت است.

در عینک های آفتابی پولاریزه، فیلتر شکاف های عمودی برای عبور نورایجاد می کند. این بدان معنی است که فقط اشعه های نورانی عمودی که به چشم شما می رسند از عدسی پولاریزه عبور می کنند. این عدسی ها همه نورهای افقی را بلوکه می کنند. در نتیجه نوری را که شما با عینک پولاریزه می بینید اندکی تارتر از معمول است؛  اما جزئیات اشیاء بهتر و واضح تر دیده می شوند. افرادی که از عینک های پولاریزه به مدت طولانی استفاده می کنند اغلب عنوان می کنند که پس از ساعت ها ماندن در نور آفتاب خستگی کمتری احساس می کنند. بخصوص ماهیگیران از عدسی های پولاریزه در کاهش خیرگی نور و دید بهتر داخل آب رضایت زیادی دارند.

در چه شرایطی نباید از عینک پولاریزه استفاده کرد؟

موارد زیادی وجود دارد که عدسی های پولاریزه پیشنهاد نمی شود. برای مثال با این عدسی ها دیدن تصاویر در نماشگر های LCD  مثل داشبورد ماشین، دستگاههای خود پرداز بانک، تلفن های همراه و بعضی ساعت ها با اشکال خواهد بود. حائز اهمیت است که مد نظر داشته باشیم که عینک هایی که برچسب ضد اشعه ماوراء بنفش دارند، لزوماً پولاریزه نیستند. عینک های پولاریزه برچسب پولاریزه بودن دارند.

فیلم عینک های پولاریزه مخصوص رانندگی Driving Polarized video

فیلم عینک های پولاریزه مخصوص رانندگی Driving Polarized video